LDL cholesterol (metoda bezpośrednia)

Badanie Cholesterol LDL (metoda bezpośrednia) nie zawsze wymaga pozostawania na czczo. Posiłek wpływa przede wszystkim na stężenie triglicerydów, natomiast jego wpływ na cholesterol LDL i cholesterol całkowity jest zwykle niewielki.

Jeżeli jednak badanie wykonywane jest w ramach pełnego lipidogramu, wskazane może być pobranie krwi na czczo (8-12h), szczególnie w celu dokładnej oceny triglicerydów i zachowania porównywalnych warunków kolejnych oznaczeń

Przed pobraniem krwi należy:

• stosować się do zaleceń lekarza lub laboratorium dotyczących pozostawania na czczo;
• unikać alkoholu przez co najmniej 24 godziny,
• zrezygnować z intensywnego wysiłku fizycznego w dniu poprzedzającym badanie,
• nie wprowadzać nagłych i istotnych zmian w diecie,
• zadbać o odpowiednie nawodnienie,
• poinformować personel medyczny o przyjmowanych lekach i suplementach.

Nie należy samodzielnie odstawiać leków przed badaniem. Jeżeli oznaczenie LDL służy monitorowaniu leczenia, badanie powinno zostać wykonane zgodnie z zaleceniami lekarza i w możliwie porównywalnych warunkach.

Dla cholesterolu LDL nie istnieje jedna wartość docelowa odpowiednia dla wszystkich osób. Wynik należy oceniać w odniesieniu do indywidualnego ryzyka sercowo-naczyniowego.

Podczas interpretacji lekarz bierze pod uwagę między innymi:

• wiek,
• choroby sercowo-naczyniowe,
• cukrzycę,
• nadciśnienie tętnicze,
• choroby nerek i wątroby,
• palenie tytoniu,
• masę ciała,
• obciążenia rodzinne,
• stosowane leczenie.

Ten sam wynik może być uznany za wystarczający u jednej osoby, a u innej wymagać dalszej diagnostyki lub rozpoczęcia bądź modyfikacji leczenia.

Cena LDL cholesterol (metoda bezpośrednia) waha się od od 24,00 do 53,00 zł, w zależności od punktu pobrań.

LDL, czyli lipoproteiny o małej gęstości, transportują cholesterol z wątroby do komórek organizmu. Nadmierne stężenie LDL sprzyja odkładaniu się cholesterolu w ścianach tętnic i powstawaniu blaszek miażdżycowych. Z czasem może to prowadzić do zwężenia naczyń krwionośnych oraz zwiększenia ryzyka choroby wieńcowej, zawału serca, udaru mózgu i chorób tętnic obwodowych.

Z tego względu LDL jest potocznie określany jako „zły” cholesterol. Jego stężenie stanowi jeden z podstawowych parametrów wykorzystywanych w ocenie ryzyka sercowo-naczyniowego.

Czym różni się bezpośredni pomiar LDL od wartości wyliczanej?

W standardowym lipidogramie stężenie LDL może być wyliczane na podstawie wartości cholesterolu całkowitego, HDL i triglicerydów. Dokładność takiego obliczenia zależy między innymi od stężenia triglicerydów oraz zastosowanego wzoru.

Przy wysokim stężeniu triglicerydów zależności wykorzystywane do wyliczenia LDL mogą nie odzwierciedlać rzeczywistego składu lipoprotein. Wynik może być wówczas mniej dokładny, a w niektórych przypadkach jego obliczenie nie jest możliwe. Metoda bezpośrednia pozwala oznaczyć stężenie LDL w próbce bez konieczności wykonywania takich obliczeń.

Kiedy warto wykonać badanie?

Badanie Cholesterol LDL (metoda bezpośrednia) może być przydatne:

• przy podwyższonym stężeniu triglicerydów,
• u osób z cukrzycą lub stanem przedcukrzycowym,
• w przypadku otyłości albo zespołu metabolicznego,
• przy wysokim lub bardzo wysokim ryzyku sercowo-naczyniowym,
• podczas monitorowania leczenia obniżającego stężenie cholesterolu,
• przy podejrzeniu hipercholesterolemii rodzinnej,
• u osób z chorobami serca, nerek, wątroby lub nadciśnieniem tętniczym,
• gdy wyliczenie LDL na podstawie pozostałych parametrów lipidogramu może być niemiarodajne.

O wyborze bezpośredniej metody oznaczenia LDL może zdecydować lekarz na podstawie wyników wcześniejszych badań, chorób współistniejących oraz indywidualnego ryzyka sercowo-naczyniowego.

Badanie wykonuje się z próbki krwi żylnej, pobieranej najczęściej z żyły w zgięciu łokciowym. Materiał jest następnie przekazywany do laboratorium, gdzie stężenie cholesterolu LDL oznacza się metodą bezpośrednią.

Podwyższone stężenie LDL może wynikać zarówno z predyspozycji genetycznych, jak i ze stylu życia lub chorób współistniejących. Do możliwych przyczyn należą:

• hipercholesterolemia rodzinna i inne zaburzenia genetyczne,
• niedoczynność tarczycy,
• cukrzyca typu 2,
• choroby nerek lub wątroby,
• nadwaga i otyłość,
• dieta bogata w tłuszcze nasycone,
• niewielka aktywność fizyczna,
• palenie tytoniu,
• nadmierne spożywanie alkoholu,
• stosowanie niektórych leków.

Podwyższone LDL często przez długi czas nie powoduje żadnych objawów. Nieleczone może jednak przyczyniać się do rozwoju miażdżycy i jej powikłań.

Niskie stężenie LDL występuje rzadziej i zazwyczaj nie powoduje charakterystycznych dolegliwości. Może być związane między innymi z leczeniem obniżającym cholesterol, niedożywieniem, nadczynnością tarczycy, zaburzeniami wchłaniania lub niektórymi chorobami wątroby.

Znaczenie wyniku zależy od stanu zdrowia pacjenta, stosowanego leczenia oraz pozostałych parametrów laboratoryjnych. Wyniku nie należy interpretować w oderwaniu od całokształtu sytuacji klinicznej.

Podstawowe znaczenie mają:

• ograniczenie spożycia tłuszczów nasyconych i produktów wysoko przetworzonych,
• zwiększenie udziału warzyw, produktów pełnoziarnistych i źródeł błonnika w diecie,
• regularna aktywność fizyczna,
• redukcja nadmiernej masy ciała,
• zaprzestanie palenia tytoniu,
• ograniczenie spożywania alkoholu.

Jeżeli zmiana stylu życia jest niewystarczająca lub ryzyko sercowo-naczyniowe jest wysokie, lekarz może zalecić leczenie farmakologiczne. Sposób postępowania należy zawsze ustalić indywidualnie.

• HDL cholesterol
• Cholesterol całkowity
• Lipidogram