Od 20 lat badamy Twoją krew.
Wełna jest naturalnym włóknem pozyskiwanym z runa owiec i jest szeroko stosowana w produkcji odzieży, koców, dywanów, materacy i wypełnień pościeli.
Badanie jest szczególnie zalecane osobom, które po kontakcie z wełnianymi wyrobami lub odzieżą zaobserwowały u siebie nawracające objawy skórne lub oddechowe, a standardowe środki ostrożności nie przyniosły poprawy.
Warto wiedzieć, że reakcje na wełnę mają często złożony charakter i mogą wynikać zarówno z uczulenia IgE-zależnego, jak i z mechanicznego podrażnienia skóry przez szorstkie włókna lub z kontaktowego zapalenia skóry wywołanego przez substancje używane podczas obróbki i barwienia wełny.
Test alergiczny Wełna K20 nie wymaga specjalnego przygotowania. Należy pamiętać o kilku ważnych zasadach:
Wełna K20 to oznaczenie kodowe stosowane w diagnostyce alergologicznej dla wełny owczej jako alergenu. Wełna naturalna jest włóknem białkowym zbudowanym głównie z keratyny, czyli tego samego białka, z którego zbudowane są ludzkie włosy i paznokcie. Zawiera również tłuszcze wełniane, w tym lanolinę, a w nieoczyszczonej postaci może zawierać ślady naskórka i wydzielin owcy.
W diagnostyce alergologicznej wełna traktowana jest jako alergen kontaktowy i wziewny. Cząsteczki keratyny i innych białek wełnianych mogą w niewielkich ilościach uwalniać się do powietrza podczas kontaktu z wyrobami wełnianymi i być wdychane lub osadzać się na skórze, wywołując reakcje u osób uczulonych.
Wełna nie pełni żadnej fizjologicznej roli w organizmie człowieka. Jest materiałem zewnętrznym, z którym stykamy się przez skórę lub drogi oddechowe. U osób nieuczulonych kontakt z wełną przebiega bez istotnych reakcji immunologicznych, choć mechaniczne drażnienie skóry przez szorstkie włókna wełny jest odczuwane przez wiele osób niezależnie od uczulenia.
U osób uczulonych układ odpornościowy zapamiętuje białka wełny jako substancje szkodliwe. Przy ponownym kontakcie reaguje uwolnieniem substancji zapalnych wywołujących objawy alergiczne.
Wełna może być również nośnikiem innych alergenów, takich jak roztocza kurzu domowego, pleśnie czy naskórek zwierzęcy, co może dodatkowo nasilać objawy u osób uczulonych na te alergeny.
Badanie wykonuje się w Punkcie Pobrań, gdzie personel pobiera próbkę krwi żylnej ze zgięcia łokciowego, tak jak przy standardowym badaniu krwi. Pobrana próbka trafia do laboratorium, gdzie oznaczane jest stężenie swoistych przeciwciał IgE skierowanych przeciwko wełnie owczej.
Wyniki badania Wełna K20 są interpretowane według standardowej skali klas swoistych IgE:
| Klasa | Stężenie IgE (kU/l) | Interpretacja |
| 0 | < 0,35 | Wynik ujemny, brak uczulenia |
| 1 | 0,35 – 0,69 | Uczulenie wątpliwe |
| 2 | 0,70 – 3,49 | Uczulenie niskie |
| 3 | 3,50 – 17,49 | Uczulenie umiarkowane |
| 4 | 17,50 – 49,99 | Uczulenie wysokie |
| 5 | 50,00 – 99,99 | Uczulenie bardzo wysokie |
| 6 | ≥ 100,00 | Uczulenie ekstremalnie wysokie |
Pamiętaj, że wartości referencyjne mogą się nieznacznie różnić między laboratoriami ze względu na zastosowane metody analityczne. Interpretację wyników zawsze pozostaw lekarzowi.
Niski lub ujemny poziom swoistych IgE dla wełny najczęściej oznacza brak uczulenia IgE-zależnego na ten materiał. Ujemny wynik nie wyklucza jednak innych przyczyn reakcji na wełnę, takich jak mechaniczne podrażnienie skóry przez szorstkie włókna, kontaktowe zapalenie skóry wywołane przez środki chemiczne używane do obróbki i barwienia wełny, lub uczulenie na inne alergeny obecne w wyrobach wełnianych, takie jak roztocza kurzu domowego. W przypadku utrzymujących się objawów lekarz może zlecić rozszerzoną diagnostykę.
Niski lub ujemny poziom swoistych IgE dla wełny zazwyczaj oznacza, że sama wełna nie jest przyczyną alergii IgE-zależnej u danego pacjenta. Jeśli objawy po kontakcie z wełnianymi wyrobami mimo to utrzymują się, konieczna jest konsultacja z dermatologiem lub alergologiem w celu oceny innych możliwych przyczyn, takich jak kontaktowe zapalenie skóry lub uczulenie na alergeny towarzyszące wełnie.
Wysoki poziom swoistych IgE dla wełny z dużym prawdopodobieństwem wskazuje na uczulenie układu odpornościowego na białka wełny owczej. Do najczęstszych przyczyn wzrostu stężenia swoistych IgE należą:
Wysoki poziom swoistych IgE dla wełny zazwyczaj wiąże się z objawami pojawiającymi się po kontakcie z wełnianymi wyrobami lub materiałami zawierającymi lanolinę. Najczęstsze objawy to:
Nie. Wiele osób odczuwa swędzenie i podrażnienie skóry po kontakcie z wełną, ale niekoniecznie jest to reakcja alergiczna. Szorstkie włókna wełny owczej mogą mechanicznie drażnić skórę, zwłaszcza u osób z wrażliwą lub suchą skórą, bez żadnego udziału układu odpornościowego.
Prawdziwa alergia IgE-zależna na wełnę jest stosunkowo rzadka, natomiast znacznie częściej spotykane jest kontaktowe zapalenie skóry wywołane przez substancje chemiczne używane do barwienia i uszlachetniania tkanin wełnianych. Badanie K20 pozwala odróżnić prawdziwe uczulenie od podrażnienia mechanicznego.
Niekoniecznie, ale te dwie nadwrażliwości mogą współwystępować. Lanolina to naturalny tłuszcz wełniany pozyskiwany z runa owiec i jest szeroko stosowana w kosmetykach, kremach nawilżających, maściach i preparatach do pielęgnacji skóry. Część osób reaguje na lanolinę niezależnie od reakcji na włókna wełny.
Jeśli oprócz objawów po kontakcie z wełną pacjent zauważa reakcje skórne po stosowaniu kremów lub kosmetyków, lekarz może dodatkowo zlecić diagnostykę w kierunku uczulenia na lanolinę.
Przy potwierdzonej alergii na wełnę zaleca się unikanie bezpośredniego kontaktu z wełnianymi wyrobami, szczególnie noszenia ich bezpośrednio na skórze. W praktyce oznacza to wybieranie odzieży z bawełny, jedwabiu, bambusa lub syntetycznych materiałów hipoalergicznych jako warstwy noszonej przy ciele, a wełnianych swetrów lub okryć wierzchnich jedynie na wierzch.
Należy również sprawdzać skład kosmetyków i kremów pod kątem obecności lanoliny. Ostateczne zalecenia dotyczące postępowania zawsze ustala lekarz alergolog lub dermatolog na podstawie nasilenia objawów i wyników badań.