[ -30% ] na badania i pakiety z kodem OFF30 | Min. 300 zł 👉 [Sprawdź]

Rak szyjki macicy — wczesne objawy i diagnostyka

Rak szyjki macicy
Spis treści

Rak szyjki macicy to jeden z najczęściej występujących nowotworów u kobiet na całym świecie, który zajmuje czwarte miejsce pod względem zachorowalności. Rocznie dotyka około 570 tysięcy kobiet, z których niestety około 60% umiera z powodu późnego wykrycia choroby. Główną przyczyną raka szyjki macicy jest zakażenie wirusem brodawczaka ludzkiego (HPV). Jak zdiagnozować ten nowotwór macicy?

Rak szyjki macicy — przyczyny

Rak szyjki macicy jest jednym z najczęściej diagnozowanych nowotworów u kobiet, a jego główną przyczyną jest zakażenie wirusem brodawczaka ludzkiego (HPV). Infekcja onkogennymi typami HPV, zwłaszcza typami 16 i 18, odpowiada za 70-75% przypadków tej choroby. Wirus przenoszony jest głównie drogą płciową, co oznacza, że ryzyko zakażenia wzrasta wraz z liczbą partnerów seksualnych, wczesnym rozpoczęciem współżycia oraz brakiem stosowania zabezpieczeń mechanicznych, takich jak prezerwatywy. Warto jednak pamiętać, że nawet one nie zapewniają pełnej ochrony przed wirusem.

Kluczowym aspektem rozwoju raka szyjki macicy jest długotrwałe zakażenie HPV, które może prowadzić do uszkodzenia komórek nabłonka szyjki macicy, powodując dysplazje – zmiany przedrakowe, które mogą przekształcić się w nowotwór złośliwy.

Rak szyjki macicy - czynniki ryzyka

Na rozwój raka szyjki macicy wpływa jednak nie tylko infekcja HPV. Ryzyko rozwoju tej choroby znacząco zwiększają czynniki związane z trybem życia, takie jak:

  • palenie tytoniu,
  • osłabienie odporności (np. w wyniku infekcji HIV lub stosowania leków immunosupresyjnych),
  • długotrwałe stosowanie hormonalnej antykoncepcji.

Badania wskazują, że palenie papierosów może potęgować ryzyko nowotworu, ponieważ zawarte w dymie tytoniowym toksyny uszkadzają DNA komórek szyjki macicy, co może przyspieszyć rozwój nowotworu.

Innym istotnym czynnikiem ryzyka są przewlekłe zakażenia dróg rodnych, np.:

  • chlamydioza,
  • wirus cytomegalii,
  • wirus opryszczki narządów płciowych,
  • rzeżączka.

Choroby te mogą prowadzić do przewlekłego stanu zapalnego, co dodatkowo sprzyja rozwojowi zmian nowotworowych. Zwiększone ryzyko raka szyjki macicy obserwuje się także u kobiet, które miały liczne ciąże i porody, zwłaszcza w młodym wieku, co może osłabiać strukturę szyjki macicy i czynić ją bardziej podatną na uszkodzenia.

 Warto wiedzieć:

  • Podstawowym badaniem wykrywającym zmiany w komórkach szyjki macicy jest cytologia. Dzięki niej można wcześnie wykryć ewentualne zmiany przedrakowe i skutecznie im przeciwdziałać.
  • Wirus brodawczaka ludzkiego (HPV) jest główną przyczyną raka szyjki macicy. Badanie na HPV pozwala na identyfikację zakażenia wysokoonkogennego wirusa, co zwiększa precyzję diagnostyki i pozwala ocenić ryzyko wystąpienia nowotworu.

Objawy raka macicy

Wiele osób zastanawia się, jakie są pierwsze objawy raka szyjki macicy. Otóż we wczesnych stadiach rozwoju zwykle nie daje on żadnych charakterystycznych objawów, co czyni go trudnym do wykrycia bez regularnych badań profilaktycznych, takich jak cytologia ginekologiczna. Pierwszymi zauważalnymi symptomami mogą być:

  • nieregularne krwawienia, które występują pomiędzy miesiączkami,
  • krwawienia po stosunku seksualnym,
  • obfite miesiączki.

U kobiet po menopauzie niepokojącym objawem jest każde krwawienie z dróg rodnych.

Wraz z postępem choroby mogą pojawić się także upławy, często o brudnoszarym kolorze i nieprzyjemnym zapachu, które wskazują na rozwój nowotworu. W zaawansowanych stadiach rak szyjki macicy objawia się, m.in.:

  • bólem w dolnej części brzucha, promieniującym do okolicy lędźwiowej,
  • bólem podczas stosunku oraz podczas oddawania moczu lub stolca,
  • obrzękami kończyn dolnych,
  • utratą apetytu,
  • niewyjaśnioną utratą wagi,
  • uczuciem chronicznego zmęczenia.

W przypadku, gdy rak trzonu macicy ulega przerzutom do innych narządów, mogą wystąpić dodatkowe objawy, takie jak krwawienia z odbytu, trudności w oddawaniu moczu lub nawracające infekcje układu moczowego.

Rak szyjki macicy — cytologia

Diagnostyka raka szyjki macicy opiera się na kilku kluczowych badaniach, z których podstawowym i najczęściej stosowanym jest cytologia. To proste badanie polega na pobraniu wymazu z tarczy i kanału szyjki macicy, pozwalającego ocenić obecność komórek przedrakowych. Cytologię zaleca się wykonywać regularnie, często w połączeniu z genotypowaniem HPV, co pozwala wykryć najbardziej onkogenne typy wirusa.

Cytologia płynna LBC, zwana także cienkowarstwową, to nowoczesna metoda diagnostyki raka szyjki macicy, w której komórki nabłonkowe pobrane podczas badania ginekologicznego są umieszczane w specjalnym podłożu płynnym. Dzięki temu próbka jest lepiej zabezpieczona, co zmniejsza ryzyko konieczności powtarzania badania, jak to bywa w przypadku cytologii klasycznej. Materiał biologiczny poddawany jest następnie dokładnej ocenie mikroskopowej, co pozwala na precyzyjne wykrycie ewentualnych zmian przedrakowych lub nowotworowych.

Warto również zdecydować się na badanie — cytologia jednowarstwowa (LBC) + test HPV 28. W połączeniu z testem na obecność wirusa HPV, który jest głównym czynnikiem ryzyka raka szyjki macicy, diagnostyka staje się jeszcze bardziej precyzyjna. Test HPV dostarcza informacji o potencjalnych predyspozycjach do rozwoju nowotworu, wykrywając onkogenne typy wirusa.

Rak szyjki macicy — inne badania

W przypadku niepokojących wyników cytologii lekarz może zlecić dalsze badania, takie jak kolposkopia, podczas której szyjka macicy jest dokładnie oglądana pod powiększeniem, a z podejrzanych obszarów pobierany jest wycinek do badania histopatologicznego. To właśnie histopatologia, czyli ocena mikroskopowa pobranych tkanek, umożliwia ostateczne rozpoznanie raka oraz określenie jego stopnia zaawansowania.

W bardziej zaawansowanych przypadkach wykonuje się dodatkowe badania obrazowe, takie jak tomografia komputerowa (TK) czy rezonans magnetyczny (MRI), aby ocenić, czy nowotwór rozprzestrzenił się na inne narządy.

Zachęcamy również do wykonania innych badań dla kobiet w naszych laboratoriach Synevo. Pamiętaj, że pozwalają one na monitorowanie zdrowia w obszarach szczególnie ważnych dla płci żeńskiej, takich jak gospodarka hormonalna i zdrowie reprodukcyjne. Regularne badania umożliwiają wczesne wykrycie schorzeń, które dotyczą wyłącznie kobiet, jak nowotwory narządów płciowych, w tym rak szyjki macicy, czy zaburzenia funkcjonowania jajników. Wczesne wykrycie problemów zdrowotnych dzięki badaniom daje szansę na szybkie wdrożenie leczenia i poprawę jakości życia

Polecane badania
[related_post_info]
Podziel się

Źródła:

  1. Piątek S. i inni, Rak szyjki macicy – ocena zaawansowania choroby według kryteriów FIGO 2018, Ginekologia i Perinatologia Praktyczna 2019, t. 4, nr 4, s. 149 –154.
  2. Olejek A., HPV jako czynnik etiologiczny raka szyjki macicy, Ginekol Pol. 2008, 79, 126-132
  3. https://www.mp.pl/pacjent/onkologia/chorobynowotworowe/99295,rak-szyjki-macicy [dostęp: 19.10.2024]
Sprawdź
Sprawdź

Zamów rozmowę

Sprawdzanie godzin pracy...

Kup Online

Zamów rozmowę

Sprawdzanie godzin pracy...

Sprawdź