[ -30% ] na badania i pakiety z kodem OFF30 | Min. 300 zł 👉 [Sprawdź]
Badanie czynnika reumatoidalnego (ilościowo)

Badanie czynnika reumatoidalnego (ilościowo)

Data publikacji: 16/12/2025

Autorka: Magdalena Strupiechowska verified Zweryfikowane przez ekspertkę: dr n. med. Anna Tylutka

Czynnik reumatoidalny (ilościowo) to jedno z podstawowych badań laboratoryjnych stosowanych w diagnostyce chorób reumatycznych. Pozwala ocenić, czy w organizmie obecne są autoprzeciwciała, które mogą świadczyć o toczącym się procesie zapalnym o podłożu autoimmunologicznym.

od 32,00 zł

Od 20 lat badamy Twoją krew.

google 4.7 / 5

starsstarsstarsstarsstars

people
200 000+ zadowolonych Pacjentów
BADANIE W PIGUŁCE

Krótki opis badania

Czynnik reumatoidalny RF (ang. rheumatoid factor) jest to autoprzeciwciało skierowane przeciwko fragmentowi Fc immunoglobuliny IgG. Wykorzystywane wraz z innymi badaniami w reumatoidalnym zapaleniu stawów (RZS). Badanie jest kluczowe w diagnostyce chorób reumatycznych i monitorowaniu przebiegu terapii.

Cena

Koszt badania zaczyna się od 32.00 zł. Cena może różnić się w zależności od Punktu Pobrań.

Czas oczekiwania na wynik

1 dzień roboczy.

Jak odebrać wynik?

  1. Na koncie my.synevo. Wszystkie wyniki w jednym miejscu i powiadomienie.
  2. Online przy użyciu jednorazowego kodu (ważny 60 dni).
  3. W Punkcie Pobrań, w którym robiłeś/aś badanie. Przyjdź z kodem i dokumentem tożsamości.

Jak się przygotować do badania oznaczenia RF?

Przygotowanie do badania poziomu czynnika reumatoidalnego powinno wyglądać następująco:

  1. Na pobranie krwi z żyły łokciowej najlepiej zgłosić się na czczo, choć nie jest to warunek bezwzględny.
  2. Powinno się unikać ciężkostrawnych potraw i alkoholu dzień przed badaniem.
  3. Zaleca się odpocząć 15 minut bezpośrednio przed badaniem krwi.
  4. Zaleca się poinformować lekarza o stosowanych lekach, które mogą wpłynąć na wynik.

Czym jest czynnik reumatoidalny?

Czynnik reumatoidalny (RF) to autoprzeciwciało, czyli białko wytwarzane przez układ odpornościowy, które w określonych sytuacjach zaczyna reagować z własnymi strukturami organizmu. Jego obecność może świadczyć o toczącym się przewlekłym procesie zapalnym o podłożu autoimmunologicznym.

Współcześnie oznaczenie RF to badanie surowicy krwi, choć można go wykryć także w innych płynach ustrojowych np. w płynie stawowym. Rutynowo bada się obecność RF w klasie IgM (może on także występować w innych klasach immunoglobulin) głownie za pomocą testów immmunochemicznych. Dodatni wynik RF nie jest jednak równoznaczny z rozpoznaniem choroby – może występować także w innych chorobach zapalnych, autoimmunologicznych, a czasem również u osób bez objawów klinicznych, zwłaszcza w starszym wieku.

Rola czynnika reumatoidalnego RF w organizmie

W prawidłowych warunkach RF występuje w bardzo niewielkich stężeniach. Jego obecność może wskazywać na zaburzenia w funkcjonowaniu układu odpornościowego – organizm zaczyna rozpoznawać własne tkanki/komórki i traktować je jako obce.

RF nie jest jedynie markerem choroby, ale aktywnym uczestnikiem procesów patologicznych: nasila i podtrzymuje zapalenie. W przebiegu reakcji autoimmunologicznej RF wiąże się z przeciwciałami IgG, tworząc kompleksy immunologiczne. Związki te mogą odkładać się w błonach maziowych stawów i innych tkankach, pobudzając układ odpornościowy i prowadząc do przewlekłego zapalenia.

Kiedy należy wykonać badanie oznaczenia czynnika reumatoidalnego?

Badanie należy wykonać, gdy występują:

  • bóle stawów, obrzęki i sztywność stawów (szczególnie poranna),
  • uczucie zmęczenia, stany podgorączkowe, spadek masy ciała,
  • podejrzenie chorób autoimmunologicznych lub zapalnych stawów.

Badanie krwi w celu oceny poziomu RF wykonuje się również w diagnostyce reumatoidalnego zapalenia stawów i ocenie skuteczności terapii.

Jak wygląda badanie RF?

Badanie wykonuje personel medyczny Punktu Pobrań. Polega ono na pobraniu próbki krwi żylnej (zwykle z dołu łokciowego). 

Następnie próbka trafia do laboratorium diagnostycznego, gdzie w surowicy krwi oznaczane jest stężenie czynnika reumatoidalnego.

Wartości referencyjne (normy) RF

Zakres referencyjny dla czynnika RF jest zależny często od metody oznaczania, dlatego swoje wyniki zawsze interpretuj w odniesieniu do zakresów referencyjnych podanych na raporcie z badań.

Zwiększone stężenie RF w klasie IgM stwierdza się u ok. 70-80% chorych na RZS, ale ma ono małą swoistność (około 50%). Ponadto podwyższone stężenie stwierdza się także w innych chorobach układowych tkanki łącznej, przewlekłych zapaleniach wątroby czy chorobach płuc.

Niskie stężenie RF stwierdza się u małego odsetka osób zdrowych i częstość ta wzrasta wraz z wiekiem.

W celu interpretacji wyników skonsultuj się z lekarzem – specjalista prawidłowo oceni Twój stan zdrowia. Wczesne wykrycie nieprawidłowości pozwala szybciej rozpocząć diagnostykę i leczenie, co ma realny wpływ na spowolnienie choroby i poprawę jakości życia.

boy
MIT CZY PRAWDA?
Mit czy prawda?

Czy wysokie stężenie czynnika RF pomaga w diagnozie chorób reumatycznych? Jest to PRAWDA! Czynnik reumatoidalny (ilościowo) jest ważny przy rozpoznawaniu chorób reumatycznych, ale najczęściej lekarze do oceny, czy choroba jest u pacjenta zaostrzona czy wyciszona wykorzystuje głównie: objawów pacjenta, liczby bolesnych i obrzękniętych stawów oraz markerów stanu zapalnego we krwi, takich jak OB i CRP.

Przyczyny niskiego stężenia czynnika RF

Niski poziom czynnika reumatoidalnego we krwi zazwyczaj nie budzi niepokoju. Wskazuje na:

  • skuteczną terapię przeciwzapalną,
  • wczesny etap choroby (przed pojawieniem się przeciwciał).

Objawy niskiego poziomu

Zazwyczaj jest to brak objawów – poziom RF w zakresie referencyjnym jest pożądaną wartością.

Przyczyny podwyższonego stężenia czynnika RF

Stężenie czynnika reumatoidalnego (RF) przekraczające wartości referencyjne może wskazywać na aktywny proces zapalny w organizmie. Najczęściej wiąże się z chorobami autoimmunologicznymi, ale jego wzrost może towarzyszyć także schorzeniom takim jak:

  • reumatoidalne zapalenie stawów (RZS),
  • zespół Sjögrena,
  • toczeń rumieniowaty układowy,
  • przewlekłe infekcje (np. gruźlica, wirusowe zapalenie wątroby, mononukleoza).

Objawy wysokiego stężenia RF

Podwyższone stężenie RF często idzie w parze z objawami ogólnoustrojowego stanu zapalnego, takimi jak:

  • bóle i obrzęki stawów, ograniczenie ruchomości,
  • poranna sztywność stawów,
  • zmęczenie, stan podgorączkowy,
  • objawy ogólne: utrata apetytu, osłabienie, spadek masy ciała.
Zadbaj o siebie jak ekspert

Zadbaj o swój styl życia. Gdy lekarz zdiagnozuje u Ciebie RZS? Utrzymuj aktywność fizyczną dostosowaną do swoich możliwości, stosuj dietę przeciwzapalną bogatą w kwasy omega-3 (ryby morskie, siemię lniane, orzechy), ogranicz cukry proste i produkty przetworzone. Regularnie konsultuj się z reumatologiem i wykonuj badania kontrolne czynnika reumatoidalnego (RF) oraz parametry stanu zapalnego jak OB czy CRP.

Zadbaj o siebie jak ekspert!

Najczęściej zadawane pytania (FAQ)

Jaka jest przyczyna reumatoidalnego zapalenia stawów (choroby RZS)?

RZS to przewlekła choroba autoimmunologiczna atakująca błonę maziową stawów, prowadząca do ich uszkodzenia i stopniowej niepełnosprawności. Jej przyczyny nie są w pełni poznane. U większości chorych występują predyspozycje genetyczne (antygeny HLA DR4 i DR1). Do czynników ryzyka należą także: palenie tytoniu, płeć żeńska (kobiety chorują 3 razy częściej), wiek powyżej 60 lat, otyłość oraz niektóre infekcje mogące inicjować reakcję autoimmunologiczną.

Jaki wynik RF jest niepokojący?

W diagnostyce RZS istotne jest, czy poziom RF przekracza normę nieznacznie (do 2–3 razy), czy wyraźnie – powyżej 3 razy, co może wskazywać na cięższą postać choroby. U osób starszych możliwy jest niewielki wzrost RF bez związku z chorobą.

Wynik zawsze należy ocenić względem normy obowiązującej w danym laboratorium i skonsultować z lekarzem.

Bibliografia:

  • Solnica B, Dembińska-Kieć A, Naskalski JW (red.). Diagnostyka laboratoryjna z elementami biochemii klinicznej. Wyd. 5.
  • Cal-Kocikowska J., Szulińska M., Bogdański P., Reumatoidalne zapalenie stawów – czynnik ryzyka sercowo-naczyniowego.
Sprawdź
Sprawdź

Zamów rozmowę

Sprawdzanie godzin pracy...

Kup Online

Zamów rozmowę

Sprawdzanie godzin pracy...

Sprawdź