17-OH-Progesteron

17-OH progesteron co to jest?

Hormon adrenokortykotropowy (ACTH, kortykotropina) jest uwalniany z przysadki mózgowej i stymuluje do pracy korę nadnerczy. W rezultacie wydziela ona gamę hormonów- glukokortykoidy (kortyzol), mineralokortykoidy (aldosteron) i hormony androgenne (testosteron).

Synteza tych trzech rodzajów hormonów rozpoczyna się od jednej wspólnej substancji i ma wiele etapów. 17-hydroksyprogesteron (17-OH progesteron) jest hormonem steroidowym, który odgrywa ważną rolę w tych procesach. W wyniku szeregu przekształceń powstaje z niego kortyzol, uczestniczy w nich kilka enzymów, z których najważniejszym jest 21-hydroksylaza.

17-OH progesteron jest syntetyzowany przez nadnercza, jądra, jajniki i ciałko żółte.

Cel badania

Badanie poziomu 17-OH progesteronu służy głównie do diagnozowania wrodzonego przerostu nadnerczy. Ta choroba obejmuje szereg stanów związanych z dziedziczną nieprawidłowością syntezy kortyzolu.

Jej najczęstszą przyczyną (ponad 95%) jest niedobór enzymu 21-hydroksylazy- to prowadzi do:

• akumulacji 17-OH progesteronu;
• nadmiaru męskich hormonów płciowych (androstendionu);
• niedoboru kortyzolu;

które można wykryć za pomocą testów diagnostycznych.

Analiza poziomów progesteronu 17-OH może pomóc zarówno pacjentom młodszym z cechami zaburzonego rozwoju narządów płciowych, jak również pacjentom starszym, z objawami hirsutyzmu i niepłodnością, którzy mogą cierpieć z powodu wrodzonego przerostu nadnerczy o późnym początku.

17-OH-progesteron – kiedy należy wykonać badanie

Badanie jest zalecane, jeśli podejrzewa się wrodzony przerost nadnerczy.

Chorobę z początkiem w dzieciństwie charakteryzuje się następującymi objawami:

• zwiększony rozmiar żeńskich narządów płciowych u małych dziewczynek;
• narządy płciowe u dziewczynek przypominające męskie;
• wczesne pojawienie się owłosienia narządów płciowych;
• brak energii, niechęć do jedzenia.

Kiedy choroba występuje w późniejszym wieku, jej postać jest łagodniejsza i charakteryzuje się:

• nieregularną miesiączką lub jej brakiem;
• owłosieniem twarzy u dziewcząt, hirsutyzmem;
• ciężkim trądzikiem;
• głębokim i ochrypłym głosem;
• bezpłodnością.

Przygotowanie przed badaniem

• Ze względu na rytm dobowy, badanie należy wykonać rano na czczo, w godz. 8:00-10:00.
• U kobiet zaleca się wykonanie testu podczas fazy pęcherzykowej (dzień 3-7 cyklu menstruacyjnego).

Materiał

• krew żylna

17-OH-progesteron norma (wartości referencyjne)

Wartości referencyjne zależą od wieku, płci, fazy cyklu u kobiet.

Dorośli: kobiety – faza pęcherzykowa 0,2 – 1,3 ng/ml
faza lutealna 1,0 – 4,5 ng/ml
menopauza 0,2 – 0,9 ng/ml
Dorośli: mężczyźni 0,2 – 2,3 ng/ml

Interpretacja wyników

Wysoki poziom progesteronu 17-OH wskazuje na wrodzony przerost nadnerczy. U pacjentów z niedoborem 21-hydroksylazy poziomy 17-OH- progesteronu są wielokrotnie podwyższone. Mają oni także wysoki poziom androstendionu i niski poziom kortyzolu.

W innych rzadszych postaciach wrodzonego przerostu nadnerczy poziomy 17-OH-progesteronu mogą być niskie, ale występuje wzrost innych mineralokortykoidów, takich jak progesteron i 18-hydroksykortykosteron.

Czasami wysoki poziom progesteronu 17-OH może być oznaką guza nadnerczy, który również zaburza stężenia hormonów przez nie wydzielanych.

Źródło:

• https://www.synevo.bg/17-hidroksiprogesteron/