[ -30% ] na badania i pakiety z kodem OFF30 | Min. 300 zł 👉 [Sprawdź]

Ceruloplazmina – co to takiego? Badanie ceruloplazminy – normy i wskazania

Badanie ceruloplazminy
Spis treści

Ceruloplazmina jest enzymem, naturalnie występującym w ludzkim organizmie. Synteza ceruloplazminy (a więc proces prowadzący do powstania omawianej substancji) odbywa się w hepatocytach (komórkach wątroby). Jest nazywana białkiem fazy ostrej, z uwagi na wzrost jej poziomu, towarzyszący rozwojowi stanu zapalnego – o różnym podłożu.

Co istotne, 90% składu ceruloplazminy stanowi zgromadzona w organizmie miedź, dlatego często badanie obu tych parametrów wykonywane jest równocześnie.

  Powiązane badania:

Zalecamy zapoznać się z badaniami i artykułami należącymi do tego artykułu:

Badanie ceruloplazminy – wskazania do wykonania

Główne wskazania do wykonania badania poziomu ceruloplazminy obejmują podejrzenie takich chorób, jak:

  • choroba Wilsona – czyli genetyczne schorzenie, w przebiegu którego w tkankach organizmu kumuluje się zbyt dużo miedzi. Warto tutaj dodać, że przy diagnostyce choroby Wilsona z pewnością zostanie zlecone również badanie genetyczne w postaci analizy kodującego genu ATP7B, ponieważ to właśnie mutacja w tym genie odpowiada za rozwój wspomnianego schorzenia;
  • choroba Menkesa (również o podłożu genetycznym), w której przebiegu obserwuje się niezdolność organizmu do metabolizowania miedzi przyjmowanej wraz z pożywieniem. W przeciwieństwie do choroby Wilsona, w zespole Menkesa w tkankach brakuje miedzi;
  • aceruloplazminemia (choroba o podłożu genetycznym), w przebiegu której obserwuje się postępujące problemy z gospodarowaniem żelazem, a w końcu – gromadzenie tego pierwiastka w ośrodkowym układzie nerwowym. To prowadzi z kolei do rozpoczęcia procesów neurodegradacyjnych.

Oprócz powyższych wskazań, badanie ceruloplazminy zleca się także przy niewyjaśnionej innymi przyczynami marskości wątroby (zaburzenia procesu jej uwalniania z hepatocytów mogą skutkować gromadzeniem się miedzi w wątrobie – jak w chorobie Wilsona) czy przy diagnostyce i rozpoznawaniu diety ubogiej w miedź (niedoborowej).

Co istotne, badanie ceruloplazminy może być zlecone pomocniczo w diagnostyce reumatoidalnego zapalenia stawów i innych jednostek chorobowych przebiegających z rozwijającym się stanem zapalnym, przy czym należy pamiętać, że wzrost poziomu ceruloplazminy nie jest swoisty dla wszystkich tego typu chorób. W związku z tym, badanie wykonywane bez wskazań i bez odpowiedniej interpretacji, nie ma wartości diagnostycznej.

 Warto wiedzieć:

Ceruloplazmina jest enzymem wydzielanym głównie przez wątrobę i odpowiada za transport miedzi w organizmie. Badanie poziomu ceruloplazminy jest kluczowe w diagnostyce choroby Wilsona, która prowadzi do kumulacji miedzi w tkankach. Ważne jest również zbadanie poziomu ceruloplazminy przy podejrzeniu zaburzeń gospodarki miedzią i stanów zapalnych.

Przebieg badania ceruloplazminy, przygotowanie i przeciwwskazania do badania

Badanie poziomu ceruloplazminy wykonywane jest z próbki krwi żylnej, pobranej ze zgięcia łokciowego. Cała procedura nie wymaga od pacjenta szczególnego przygotowania, oprócz zachowania około 8-10 godzin postu – do laboratorium należy więc zgłosić się, będąc na czczo (najlepiej o poranku).

Nie istnieją konkretne przeciwwskazania do wykonania badania ceruloplazminy, natomiast niektóre objawy czy schorzenia obecne u pacjenta mogą wpłynąć na podniesienie lub też na obniżenie faktycznego wyniku. Wśród tych okoliczności wyróżnia się między innymi ciążę, przyjmowanie przez kobietę antykoncepcji hormonalnej (lub HTZ – czyli hormonalnej terapii zastępczej), reumatoidalne zapalenie stawów, rozwój nowotworu i inne. Z tego względu lekarz zlecający omawiane badanie powinien uwzględnić wszystkie czynniki mogące wpłynąć na zafałszowanie wyniku oraz wziąć je pod uwagę przy interpretacji.

Normy ceruloplazminy i kwestia interpretacji wyników

Normy ceruloplazminy, w zależności od źródła (ale również od ogólnego stanu zdrowia pacjenta oraz kontroli ewentualnych chorób towarzyszących), kształtują się pomiędzy 200-300 do 500-600 mg/l.

Tak, jak zostało to już wspomniane, interpretacja wyłącznie wyniku poziomu ceruloplazminy, w oderwaniu od innych parametrów – a zwłaszcza poziomu miedzi oraz innych wskaźników stanu zapalnego (CRP, OB), nie ma wartości diagnostycznej – dlatego właśnie należy wykonywać to badanie na zlecenie lekarza, wraz z innymi parametrami, swoistymi dla konkretnej choroby i istotnymi dla postawienia rozpoznania.

Polecane badania
Podziel się

Źródła:

  1. med. E. Malec, Ceruloplazmina [w:] Medycyna Praktyczna, 17.07.2017
  2. Solnica, Ceruloplazmina [w:] Interna – Mały Podręcznik Medycyny Praktycznej online, data aktualizacji hasła: 10.08.2023
  3. Litwin, A. Członkowska, Zaburzenia przemiany metali [w:] podyplomie.pl, dostęp: 21.06.2024
  4. Tarnacka, A. Członkowska, Choroba Wilsona [w:] Polski Przegląd Neurologiczny, 2008, tom 4, nr 3
  5. Antos, T. Litwin, A. Przybyłkowski, M. Skowrońska, I. Kurkowska-Jastrzębska, A. Członkowska, Aceruloplazminemia [w:] Polski Przegląd Neurologiczny, 2021, tom 17, nr 4
Sprawdź
Sprawdź

Zamów rozmowę

Sprawdzanie godzin pracy...

Kup Online

Zamów rozmowę

Sprawdzanie godzin pracy...

Sprawdź