Posiew materiału z rany

Posiew materiału z rany badanie

Rany mogą powstawać w różnych lokalizacjach (dotyczyć każdej tkanki lub narządu) i z różnych przyczyn (urazy, oparzenia, po operacji, ukąszeniu). W przypadku braku nieadekwatnej higieny rany lub braku odpowiednio szybkiego założenia opatrunku i wdrożenia antybiotykoterapii, często dochodzi do ich zakażeń. Niektóre osoby są bardziej podatne na ich rozwój np. z chorobami przewlekłymi, cukrzycą, starsze, z osłabioną odpornością, w trakcie chemio-, czy radioterapii. Wszystkie te stany sprzyjają też gorszemu gojeniu ran.

Czynnik sprawczy infekcji to zazwyczaj bakterie, w powierzchownych warstwach tkanek namnażają się bakterie tlenowe, natomiast w obrębie głębszych struktur mogą tworzyć się ropnie, w których dominują bakterie beztlenowe. Patogeny czasem pochodzą z zewnątrz organizmu (skaleczenia, zadrapania, rany kłute), a w innych przypadkach to nadmierne namnażanie naturalnej flory bakteryjnej jest przyczyną zakażenia.

Bakterie gronkowca (np. Staphylococcus aureus) często prowadzą do infekcji skóry i tkanki podskórnej, rozwoju stanów takich jak owrzodzenia, odleżyny, zapalenie mieszków włosowych. Jeszcze inne patogeny z rodzaju paciorkowców powodują powszechne zakażenia dermatologiczne (róża, liszajec, pęcherzyca, cellulit).

W przypadku zakażeń po operacji, największą częstość zakażeń obserwuje się po zabiegach w obrębie jamy brzusznej, wtedy często ich przyczyną jest flora przewodu pokarmowego (np. pałeczka okrężnicy). Rany powstałe po ukąszeniach mogą być zakażone zarazkami z jamy ustnej zwierzęcia (np. Pasteurella species)

W sytuacji braku odpowiednio szybko wdrożonego leczenia zakażenia, może dojść do szeregu powikłań m.in. rozprzestrzenienia bakterii do sąsiadujących tkanek lub krwi i wywołania zakażenia całego organizmu.

Kiedy wykonać posiew materiału z rany?

Badanie jest wykonywane w celu zidentyfikowania czynnika, który spowodował zakażenie w ranie. Materiał do testu pobiera się za pomocą sterylnego wacika umieszczonego w uszkodzonej tkance, można też strzykawką zaaspirować płyn w przypadku jego zgromadzenia w głębszych warstwach. Czasem konieczne jest wykonanie biopsji (pobrania próbki skalpelem) np. przez wycięcie części skóry. Następnie materiał posiewa się na podłoże i obserwuje w kierunku wzrostu określonych rodzajów bakterii. Wskazówek do interpretacji wyniku mogą dostarczyć informacja o miejscu i mechanizmie powstania rany.

W sytuacji, gdy istnieje podejrzenie, że infekcja z rany rozprzestrzeniła się poza jej pierwotną lokalizację, można dodatkowo wykonać posiew krwi, by sprawdzić, czy te same bakterie zostaną wyhodowane w tych obydwu miejscach.

Kto powinien wykonać posiew materiału z rany?

Osoby z ranami sugerującymi obecność zakażenia:

• wolno gojące się
• pogarszanie stanu rany mimo leczenia
• obrzęk, zaczerwienienie okolicy rany
• uczucie napięcia, pulsowanie w ranie
• ucieplenie, ból i tkliwość okolicy rany
• sączenie się płynu, wyciek ropy
• obecność tkanki martwiczej, zmieniony kolor okolicy rany

W szczególności, gdy w przebiegu zakażenia wystąpią objawy mogące świadczyć o rozwoju sepsy: gorączka, spadek ciśnienia krwi, wzrost tętna i częstości oddychania, wymioty, biegunka.

Posiew materiału z rany norma

• Ujemny (-)

W sytuacji wyniku ujemnego nie odnotowuje się wzrostu chorobotwórczych bakterii, jedynie normalnej flory skóry.

• Posiew dodatni (+)

Jeśli w posiewie zostanie stwierdzony wzrost bakterii chorobotwórczych, to najpewniej one są źródłem zakażenia. Zazwyczaj są to patogeny jednego rodzaju, choć zdarzają się też infekcje mieszane (obecne zarówno bakterie tlenowe, jak i beztlenowe). Informacje o umiejscowieniu rany, objawach zakażenia lub obecności martwicy czy określonego zapachu, pomogą mikrobiologowi w ustaleniu prawidłowej diagnozy. Następne istnieje możliwość poszerzenia badania o antybiogram, czyli ocenę skuteczności różnych rodzajów antybiotyków przeciwko wyhodowanym bakteriom.