[ -30% ] na badania i pakiety z kodem OFF30 | Min. 300 zł 👉 [Sprawdź]

Wole tarczycy - jakie są objawy, przyczyny i sposoby leczenia?

wole tarczycy
Spis treści

Wole tarczycy to każde powiększenie tarczycy. Najczęstszą przyczyną występowania wola na świecie jest brak jodu w diecie. W Polsce, gdzie powszechne jest stosowanie soli jodowanej, najczęściej spotykaną przyczyną jest nadmierna lub niewystarczająca produkcja hormonów tarczycy lub guzki, które rozwijają się w samym gruczole. Leczenie jest zależne od rozmiaru wola, występujących symptomów i przyczyny powstania. Niektórzy pacjenci odczuwają ucisk w gardle, który może wywoływać lekki, suchy kaszel, który nasila się w pozycji leżącej. Połknięcie dużych tabletek może być trudniejsze. Także nacisk powoduje czasem ściśnięcie i uszkodzenie nerwu, który kontroluje struny głosowe, przez co głos staje się ochrypły lub powoduje kaszel.

Wole tarczycy - objawy

Nie każde powiększenie tarczycy powoduje występowanie objawów, jednak najczęściej spotykane symptomy to:

  • widoczny obrzęk u podstawy szyi,
  • odczuwanie ucisku w gardle,
  • kaszel,
  • chrypka,
  • trudności z przełykaniem,
  • utrudnione oddychanie.

Wole tarczycy - przyczyny

Do powiększenia tarczycy (wole tarczycy) może prowadzić wiele czynników. Do najczęściej spotykanych należą:

  • Niedobór jodu – jod, który jest niezbędny do produkcji hormonów tarczycy, znajduje się głównie w wodzie morskiej i glebie na obszarach przybrzeżnych. Choroba występuje najczęściej w rejonach, w których jest niedobór jodu. Początkowy niedobór jodu może się pogłębić przez stosowanie diety bogatej w pokarmy hamujące hormony tarczycy, takie jak kapusta, brokuły i kalafior.
  • Choroba Gravesa-Basedowa – czasami wole mogą się pojawić, gdy tarczyca wytwarza zbyt dużo hormonu tarczycy (nadczynność tarczycy). W chorobie Gravesa-Basedowa autoprzeciwciała wytwarzane przez układ odpornościowy atakują tarczycę, stymulując ją do wytwarzania nadmiaru tyroksyny. Ta nadmierna stymulacja powoduje wzrost tarczycy.
  • Choroba Hashimoto – wole może być również wynikiem nieaktywnej tarczycy (niedoczynność tarczycy). Zapalenie tarczycy Hashimoto uszkadza tarczycę, przez co wytwarza ona zbyt małą ilość hormonów. Prowadzi to do większej ilości TSH wydalanej z przysadki mózgowej i w rezultacie powoduje powiększenie gruczołu.
  • Wole wieloguzkowe – ze względu na rozwój wielu guzków w tarczycy, następuje jej całościowe powiększenie.
  • Pojedyncze guzki tarczycy – takim przypadku jedna część tarczycy rozrasta się nadmiernie w postaci pojedynczego guzka. Większość guzków jest łagodna i nie prowadzi do rozwoju raka.
  • Rak tarczycy – występuje znacznie rzadziej niż łagodne guzki tarczycy. Aby postawić diagnozę należy wykonać biopsję i badanie histopatologiczne guzka.
  • Ciąża – jeden z hormonów wytwarzanych podczas ciąży – ludzka gonadotropina kosmówkowa (HCG), może prowadzić do nieznacznego powiększenia tarczycy.
  • Zapalenie tarczycy – to stan zapalny gruczołu tarczowego, który może powodować ból i obrzęk tarczycy. Może również powodować nadprodukcję lub niedostateczną produkcję tyroksyny.

 Warto wiedzieć:

  • Wole tarczycy to powiększenie tarczycy, które może powodować widoczne zgrubienie na szyi, a także trudności w połykaniu oraz chrypkę.
  • Wole może być spowodowane niedoborem jodu, chorobami autoimmunologicznymi (jak Hashimoto czy choroba Gravesa-Basedowa), stanami zapalnymi lub zmianami hormonalnymi.
  • W zależności od przyczyny, leczenie może obejmować suplementację jodu, leki hormonalne, terapię radiojodem lub zabieg chirurgiczny w przypadku dużego wola utrudniającego oddychanie.

Czynniki ryzyka wystąpienia wola tarczycy

Wole tarczycy może wystąpić u każdego, niezależnie od wieku. Często spotykanymi czynnikami ryzyka rozwoju wola są:

  • brak jodu w pokarmie,
  • płeć żeńska – kobiety są bardziej podatne na zaburzenia czynności tarczycy,
  • wiek powyżej 40 lat,
  • pozytywny wywiad osobisty lub rodzinny w kierunku chorób autoimmunologicznych,
  • ciąża,
  • menopauza,
  • przyjmowanie leków – np. niektórych leków stosowanych w chorobach psychicznych,
  • wcześniejsze leczenie przy użyciu radioterapii okolic głowy i szyi.

Wole tarczycy - możliwe komplikacje

Wole tarczycy o małym rozmiarze nie powoduje problemów fizycznych. Duży może powodować powiększenie tarczycy i w konsekwencji utrudniać oddychanie lub połykanie, a także powodować kaszel i chrypkę. Wole tarczycy wynikające z innych chorób, takich jak niedoczynność lub nadczynność tarczycy, może powodować szereg objawów, od zmęczenia i przyrostu masy ciała do niezamierzonej utraty masy ciała, drażliwości i problemów ze snem.

Wole tarczycy - diagnostyka

Lekarz może stwierdzić powiększenie tarczycy w czasie rutynowego badania. Diagnozowanie stanu tarczycy obejmuje również:

W Synevo możesz wykonać także profil diagnostyka chorób tarczycy, który zawiera zakres badań umożliwiający wykrycie nieprawidłowości związanych z funkcjonowaniem tarczycy.

Wole tarczycy - leczenie

Leczenie wola tarczycy zależy od jego wielkości, objawów i podstawowej przyczyny choroby (o ile jest znana). Sposoby leczenia mogą obejmować: obserwację, leczenie farmakologiczne, leczenie chirurgiczne, podawanie radioaktywnego jodu i inne.

Pomocne może być także odpowiednie spożycie jodu, które można zapewnić poprzez używanie soli jodowanej oraz około dwa razy w tygodniu – owoców morza (szczególnie krewetki i małże), wodorostów, sushi i tym podobnych. Zapotrzebowanie człowieka na jod wynosi ok. 150 mikrogramów na dzień (nieco mniej niż pół łyżeczki soli jodowanej). Odpowiednia ilość jest szczególnie ważna dla dzieci oraz kobiet w ciąży lub karmiących piersią. Jednakże należy unikać nadmiernego spożycia jodu.

Polecane badania
[related_post_info]
Podziel się
Sprawdź
Sprawdź

Zamów rozmowę

Sprawdzanie godzin pracy...

Kup Online

Zamów rozmowę

Sprawdzanie godzin pracy...

Sprawdź